نگره مؤلف

گفتگو با احسان طهماسبی منتقد سینما در برنامه هفت اقلیم

1402/05/28
|
15:54

طهماسبی در این برنامه در مورد مقوله نگره مؤلف و وجود آن در سینمای ایران صحبت كرد و گفت :
علی‌­القاعده حرف ­زدن از آن‎چه كه نیست و نداریم بسیار مشكل­‌تر از حرف ­زدن درباره‌ی چیزی است كه هست و داریم. اما در این مجال می‌خواهم راجع‌ به چیزی صحبت كنم كه معتقدم اساسا وجود خارجی ندارد؛ و آن سینمای مولف است. در سینمایی كه اغلب فیلم‌سازان مدعی‌­اند چون از دولت یا نهادهای غیرخصوصی بودجه می‌­گیرند و فیلم به ­اصطلاح اجتماعی می‌سازند و فیلم‌نامه‌های‌­شان را خودشان می‌­نویسند یا به ­قولی كار فرهنگی می‌كنند پس باید مولف صدای­‌شان زد سوال اینجاست كه با چنین درك كودكانه و شاید بشود گفت ابلهانه‌­ای از مفهوم مورد نظر اصلا چطور می‌توانیم به وجود سینمای مولف قائل باشیم؟!نسلی كه قرار بود، با همراهی بزرگان موج نو، ایران را به بهشت فیلم هنری مبدل سازد نادانسته در دام بازی بزرگتری گرفتار آمد كه گردانندگان جشنواره‌های جهانی برایش تدارك دیده بود. در این میان، كمتر كسی توانست با حفظ اراده و سلیقه­‌ی شخصی­‌اش خود را به فضای موجود تحمیل كند.

به طور مثال، عباس كیارستمی از معدود افرادی بود كه اسیر جهت‌­دهی جشنواره‌ها نشد. نكته‌­ی حائز اهمیت این است كه اصولا سینمای مولف‌­محور یا هنری دایره‌­ی محدودی دارد و هركسی را یارای آن نیست كه خود را به جایگاه یك مولف بركشد و عملا مابقی بازیگران ماجرا یا سیاهی‌­لشگرند یا مقلد بزرگان و یا حداكثر چهره‌هایی حاشیه‌­ای كه شاید بعدها مورد توجه طیف سینه­‌فیل قرار بگیرند (مثلا باید پرسید ابراهیم فروزش كه با دومین فیلم بلندش خمره (1370) برنده­‌ی یوزپلنگ طلایی جشنواره‌­ی لوكارنو شد چرا اكنون حتی در ایران هم به دست فراموشی سپرده شده؟).

بنابراین در چنین جوی نمی‌توان و نباید به این امید بست كه با فراهم‌­آوردن زمینه‌ی مساعد كارخانه‌­ی تولید مولف راه بیاندازیم.

دسترسی سریع