مستند فرهنگ شنبه تا چهارشنبه هر هفته از ساعت 14:30 به مدت 30 دقیقه

رادیو فرهنگ

مستند فرهنگ

روایتی از سركوب قیام مسجد گوهر شاد در مستند فرهنگ

در روز 21 تیر 1314 قیام مردم مشهد در اعتراض به سیاستهای آمرانه فرهنگی از سوی دولت فروغی از جمله سیاست همسان سازی لباسها، سركوب شد كه در سالروز این واقعه تاریخی برنامه مستند فرهنگ به بازخوانی این رویداد اختصاص یافته است.

1402/04/21
|
07:42

برنامه« مستند فرهنگ» امروز چهارشنبه21 تیرماه روایتگر بخش مهمی از تاریخ كشورمان است كه به واسطه آن این روز را روز ملی عفاف و حجاب نام نهادند.
فاطمه محمدیان فر تهیه كننده « مستند فرهنگ» امروز به سراغ روایت مستندی از سركوب قیام مسجد گوهر شاد رفته كه ساعت 14:30 از گروه تولید و تامین رادیو فرهنگ پخش می شود.
28 خرداد 1314 دولت محمدعلی فروغی در یك بخشنامه آمرانه كه از تبعات سفر رضاشاه به تركیه در 12 خرداد 1313 بود، مردم ایران را ملزم كرد كه از كلاه پهلوی (یك لبه) دست برداشته و كلاه بین المللی تمام لبه ای به اسم شاپو استفاده كنند. طبق این بخشنامه اگر یك كارمند دولتی از این دستور اطاعت نمی كرد باید قید شغلش را می زد! دو روز بعد نیز دولت بخشنامه دیگری ابلاغ كرد كه طبق آن، مجالس ختم اموات فقط در مساجد معدودی كه بلدیه (شهرداری) اجازه می داد باید برگزار می شد و استعمال چای، قهوه، قلیان و سیگار نیز در این مجالس ممنوع اعلام شد.
دستورات آمرانه دولت فروغی كه به پشتوانه فكری و اجرایی شخص رضاشاه اعلام می شد طبیعی بود كه بر مردم گران آید و در این میان، مشهدی ها پیشتاز اعتراض شدند. علما و روحانیون مشهد طی جلساتی پنهانی تصمیم گرفتند با این حركت مقابله كنند و حكومت را از این كار بازدارند.
واقعه مسجد گوهرشاد تجمع مردم مشهد در مسجد گوهرشاد در اعتراض به قانون تغییر لباس كه توسط نیروهای دولتی سركوب شد، در تیر سال 1314ش و در زمان حكومت پهلوی اول رخ داده است. علت اصلی این تحصن اعتراض به اجباری شدن كلاه شاپو و سیاست‌های تغییر لباس، و حصر آیت الله سید حسین قمی بود. در این تجمع محمدتقی بهلول سخنرانی كرد و در این حین بین مردم و نیروهای دولتی درگیری رخ داد. این تحصن به شدت سركوب و بیش از 1600 نفر كشته و تعدادی هم زخمی شدند. پس از این واقعه روحانیان سرشناس مشهد دستگیر و تبعید شدند و به دستور رضا شاه برخی از رؤسای ادارات مشهد تغییر كردند.
برنامه« مستند فرهنگ» به روایت زندگی مشاهیر و فرهیختگان فرهنگی و هنری كشور، همچنین رویدادها و وقایع تاریخی مهم و اثر گذار اختصاص دارد و در 30 دقیقه مستندی شنیدنی را تقدیم همراهان رادیو فرهنگ می كند.
رادیو فرهنگ را روی موج اف ام ردیف106 مگاهرتز بشنوید.

دسترسی سریع
مستند فرهنگ