صدای جمهوری اسلامی ایران
display result search

شاید بتوان گفت یکی از ابزارهای انتقال هر فرهنگی ، زبان یک ملت است و عاملی که فرهنگ ایرانی را در خارج از مرزها گسترش خواهد داد ، زبان فارسی است .

نویسنده : باقر خلیلی

نیازی نیست که بگوییم زبان پایه و مایه ی هر ملت است .از این رو کاربرد واژه و ساختار در هر زبان جایگاهی ویژه دارد و متولیان دلسوز زبان و فرهنگ هر ملتی می کوشند که زبانشان از واژه های بیگانه پیراسته باشد .
اکنون می پرسیم که چرا واژه های ساخته ی فرهنگستان زبان و ادب فارسی کمتر کاربرد دارد و مردم از آن خیلی استقبال
نمی کنند.
گذشته از این که بیشتر ما حتی فرهیختگان و دانش آموختگانمان نه می توانند درست بگویند و نه درست بنویسند.
چرایی این مشکل چند دسته می شود ، یکم این که از خانواده گرفته تا دبستان و دبیرستان و دانشگاه کسی به زبان و ادبیات فارسی چنان که باید و شاید ارج نمی نهد، حتی دانشجویان و دانش آموختگان زبان و ادب فارسی ، بویژه در این سال ها که علوم انسانی خوار و بی ارزش انگاشته می شود .
هنگامی که دانش آموزی در درس ادبیات فارسی چندان توانا نیست و نمره ی کم می گیرد با این عتاب و خطاب پدر و مادر روبه رو می شود که « ادبیات فارسی هم چیزی است که چنین نمره ای بگیری؟
دستاورد این اندیشه و برخورد این است که استادان دانشگاه هم نادرست سخن می گویند و نادرست تر می نویسند.
خاطره ای بگویم و به سخنان برگردم .
چندین سال پیش در تاکسی نشسته بودم و کتاب « امیر ارسلان» را می خواندم ،کنار من مردی خوش سیما و آراسته نشسته بود و من ناگهان دیدم که با دلزدگی به کتاب و من نگاه می کند ، چیزی نگفتم و کتابم را خواندم اما او تاب نیاورد و گفت : شما که کتابخوانید چرا این کتاب را می خوانید ؟به جای پاسخ دادن کتاب را به دستش دادم و خواهش کردم که چند خط آن را بلند بخواند. در سه – چهار خطی که خواند ،چندینغلط داشت و خودش شرمنده شد . به او گفتم که کارو رشته ی من زبان و ادب فارسی است و این کتاب را برای داستان دیو و جادو و طلسم و این ها نمی خوانم ، نثر این کتاب و واژه هایی که به کار رفته ، بسیار با ارزش است و دانستم که لستاد دانشگاه در رشته ی فیزیک و ریاضی است .
یک جمله گفتم و به خواندن کتاب ادامه دادم:
گفتم : استاد اگر شما انیشتین هم بشوید برای انتقال دانشتان به دیگران باید زبان بدانید ، آن هم زبان مادریتان را !
استاد خاموش ماند و هیچ نگفت اما هنگام پیاده شدن شماره ی تلفن مرا گرفت و دو روز بعد تلفن کرد و قرار دیداری گذاشتیم . پس از سلام اولین سخنش این بود :« در عمرم هرگز سخنی این قدر درست وموثر نشنیده بودم !»
آن استاد گرامی اکنون ادیب و از دوستان خوب من است .از این روست که کتاب ها ، روزنامه ها و گفتار و نوشتارمان از واژه های نادرست و بدتر از آن ساختار زبان بیگانه لبریز است .
در این شرایط متولی زبان فارسی یعنی فرهنگستان زبان و ادب فارسی وازه هایی را به جای واژگان بیگانه پیشنهاد می دهد .
برای واژه ی بیگانه ی « ایزولیشنیسم» (Isolationism)برابر شگفت انگیز «انزوا طلبی» را می سازد ، چه فارسی سره ای !
مانند آن هوادار زبان فارسی که در دفتر کارش با خط خوش ، درشت نوشته بود :« استعمال کلمات عربی اکیدا ممنوع»
تا نظر شما چه باشد ؟
(نظر نویسنده ی این مقاله ، لزوما نظر سایت رادیو فرهنگ نیست )

مرتبط با این خبر

  • مولانا جلال الدین، خورشید عرفان ایران (قسمت هفتم)

  • علی علیه السلام مرد عدالت

  • «پرتره»

  • "آئینه بلاغت" و" قدر عشق" در رادیو فرهنگ

  • ویژه برنامه قدر عشق ؛ چقدر علی و قدر علی را میشناسیم؟

  • آینه بلاغت ؛ بلاغت کلام امیر مومنان علی (ع)

  • ویژه برنامه شب های قدر از رادیو فرهنگ

  • چگونگی قرار دادهای اجاره های مسکونی و تجاری

  • تحلیل و بررسی هزینه‌های صرف شده در جشنواره تئاتر فجر

  • وقتی مهتاب گم شد